Biện pháp kỹ thuật chăm sóc lúa trước trong và sau tết Bính Ngọ 2026
- Thứ tư - 04/03/2026 09:41
- In ra
- Đóng cửa sổ này
Hiện nay lúa Đông Xuân đang giai đoạn đẻ nhánh - tượng khối sơ khởi - làm đòng (tùy thuộc chân ruộng). Theo dự báo thời tiết vụ Đông Xuân năm nay hay có mưa phùn, sương mù là điều kiện thuận lợi cho sâu, bệnh lây lan, phát triển và gây hại, đặc biệt những chân ruộng sạ dày và bón thừa phân đạm rất dễ bị nhiễm bệnh. Vì vậy trong quá trình chăm sóc cây lúa từ nay đến cuối vụ bà con nông dân cần chú ý các biện pháp sau:
1. Nước tưới
- Nên áp dụng quy trình tưới ướt khô xen kẽ 5 - 7 ngày khô (giữ mặt ruộng khô nẻ chân chim đảm bảo độ ẩm đất) xen kẽ 5 - 7 ngày ướt (duy trì nước ngập mặt ruộng từ 3 - 5 cm).
- Giữ cho mặt ruộng khô “khô nẻ chân chim” đồng thời xen kẽ các lần tưới nước ở giai đoạn sinh trưởng sinh dưỡng (từ gieo sạ đến đứng cái).
- Các giai đoạn từ hình thành sơ khởi đến làm đòng, trổ bông phơi màu đến chín sữa phải duy trì nước ngập mặt ruộng 3 - 5 cm thường xuyên.
- Khi bón phân thúc, đưa nước vào ruộng 3 - 5 cm để phân tan đều và dễ hấp thu vào đất, không rút nước ruộng ngay sau khi bón phân để tránh thất thoát.
- Trước thu hoạch từ 7 - 10 ngày rút cạn nước trong ruộng.
2. Tỉa dặm
- Tiến hành tỉa, dặm sau khi bón phân thúc lần 1.
- Nên tỉa dặm đảm bảo mật độ, cùng giống, cùng thời kỳ gieo sạ để thuận lợi cho chăm sóc, bón phân, điều tiết nước, phòng trừ sâu bệnh, thu hoạch.
Nông dân tỉa dặm lúa vụ Đông Xuân 2025 - 2026 tại xã Vạn Đức
3. Dinh dưỡng (phân bón)
Biện pháp tốt nhất là bón phân cân đối và hợp lý, phù hợp cho từng giai đoạn sinh trưởng phát triển của cây lúa, đặc điểm của đất và thời tiết. Sau khi đã bón lót trước sạ, bón thúc vào các thời điểm như sau (lượng phân tính 1 ha):
- Thúc lần 1 (sau sạ 10 - 15 ngày): bón 60 kg phân urê + 40 kg phân kali.
- Thúc lần 2 (sau sạ 20 - 25 ngày): bón 80 kg phân urê + 40 kg phân kali.
- Thúc lần 3 (trước khi trổ 18 - 20 ngày: khi lúa có đòng đất 0.5 - 1.0 mm): bón 60 kg phân urê + 60 kg phân kali.
- Thúc lần 4 (trước khi lúa trổ 1 tuần: lúa có đòng già) nếu thấy cây lúa bị thiếu phân có thể bón thêm 20 kg phân urê + 20 kg phân kali.
* Lưu ý: có thể sử dụng phân hỗn hợp với tỷ lệ quy đổi N, P2O5, K2O tương ứng. Phun phân bón lá, kích thích sinh trưởng bổ sung khi thấy cần thiết. Tùy vào tình hình sinh trưởng cụ thể trên đồng ruộng mà có biện pháp tăng/giảm lượng phân bón cho phù hợp.
4. Phòng trừ sâu bệnh hại
Cần thường xuyên kiểm tra đồng ruộng, diệt chuột và phòng trừ sâu bệnh kịp thời. Chú ý rầy, sâu cuốn lá, sâu đục thân, bọ trĩ, bệnh bạc lá, đạo ôn, khô vằn,... Cần thực hiện biện pháp phòng trừ tổng hợp IPM như sau:
- Biện pháp canh tác: tỉa dặm mật độ phù hợp, sử dụng phân bón hợp lý.
- Biện pháp thủ công: đào hang bắt chuột bắt, ngắt bằng tay,… tiêu diệt các loại sâu.
- Biện pháp sinh học: tạo môi trường thuận lợi cho các loại sinh vật có ích (bọ ngựa, bọ rùa, chuồn chuồn,…) phát triển nhằm góp phần tiêu diệt dịch hại; ưu tiên sử dụng các loại thuốc bảo vệ thực vật sinh học, có nguồn gốc sinh học.
- Biện pháp hoá học: sử dụng thuốc bảo vệ thực vật khi thật cần thiết và cần phải theo nguyên tắc 4 đúng (đúng thuốc, đúng lúc, đúng liều lượng và đúng cách) theo hướng dẫn của cơ quan chuyên môn. Sử dụng thuốc có các hoạt chất sau trong phòng trừ một số sâu bệnh hại chính trên cây lúa như:
+ Bọ trĩ: sử dụng thuốc có hoạt chất Emamectin (Prodife’s 5.8 EC,…); Buprofezin + Imidacloprid (Babsax 300WWP,…); Buprofezin (Aplaud, Bi58 40 EC, Bassa 50 EC, Actara 25 WG,…);....
+ Sâu cuốn lá, sâu đục thân: sử dụng thuốc có hoạt chất Fipronil (Regent 800WG,…); Lambda-cyhalothrin (Karate 25EC,…); Indoxacarb (Ammate 150SC,…); Chlorfluazuron + Emamectin benzoate (Director 70EC,…);…
+ Rầy nâu: sử dụng các loại thuốc Bassa 50EC, Regent 800WP, Trebon 20ND, Mipcin 20WP, Actara 25WG,… rạch hàng lúa để phun.
+ Bệnh đạo ôn (do nấm Pyricularia oryzae gây ra): sử dụng thuốc có hoạt chất: Isoprothiolane (Fuji one 40EC,…); Tricyclazole (Trizole 75WDG, 20WP, Lúa vàng 20WP,…); Tricyclazole + Propiconazole (Filia® 525SE,…); Tricyclazole + Isoprothiolane (Bump 650WP,…); Iprobenfos (KiSaigon 10H, 50ND,…); Pycnogenol (Py Saigon 50WP,…);…
+ Bệnh khô vằn (do nấm Rhizoctonia solani gây ra): sử dụng thuốc có hoạt chất như: Validamycin (Validacin 5SL, 3SL, 5L, 5SP, Anlicin 5SP, 5SL,…); Hexaconazole (Anvil 5-10EC,…); benzimidazole (Carbendazim 50WP,…);….
5. Thu hoạch
Khi lúa chín 85% tiến hành thu hoạch lúc nắng ráo, phơi khô độ ẩm còn dưới 13,5%. Trong trường hợp thu hoạch về gặp trời mưa thì cần rải mỏng để thóc không bị nảy mầm./.
- Nên áp dụng quy trình tưới ướt khô xen kẽ 5 - 7 ngày khô (giữ mặt ruộng khô nẻ chân chim đảm bảo độ ẩm đất) xen kẽ 5 - 7 ngày ướt (duy trì nước ngập mặt ruộng từ 3 - 5 cm).
- Giữ cho mặt ruộng khô “khô nẻ chân chim” đồng thời xen kẽ các lần tưới nước ở giai đoạn sinh trưởng sinh dưỡng (từ gieo sạ đến đứng cái).
- Các giai đoạn từ hình thành sơ khởi đến làm đòng, trổ bông phơi màu đến chín sữa phải duy trì nước ngập mặt ruộng 3 - 5 cm thường xuyên.
- Khi bón phân thúc, đưa nước vào ruộng 3 - 5 cm để phân tan đều và dễ hấp thu vào đất, không rút nước ruộng ngay sau khi bón phân để tránh thất thoát.
- Trước thu hoạch từ 7 - 10 ngày rút cạn nước trong ruộng.
2. Tỉa dặm
- Tiến hành tỉa, dặm sau khi bón phân thúc lần 1.
- Nên tỉa dặm đảm bảo mật độ, cùng giống, cùng thời kỳ gieo sạ để thuận lợi cho chăm sóc, bón phân, điều tiết nước, phòng trừ sâu bệnh, thu hoạch.
Nông dân tỉa dặm lúa vụ Đông Xuân 2025 - 2026 tại xã Vạn Đức
3. Dinh dưỡng (phân bón)
Biện pháp tốt nhất là bón phân cân đối và hợp lý, phù hợp cho từng giai đoạn sinh trưởng phát triển của cây lúa, đặc điểm của đất và thời tiết. Sau khi đã bón lót trước sạ, bón thúc vào các thời điểm như sau (lượng phân tính 1 ha):
- Thúc lần 1 (sau sạ 10 - 15 ngày): bón 60 kg phân urê + 40 kg phân kali.
- Thúc lần 2 (sau sạ 20 - 25 ngày): bón 80 kg phân urê + 40 kg phân kali.
- Thúc lần 3 (trước khi trổ 18 - 20 ngày: khi lúa có đòng đất 0.5 - 1.0 mm): bón 60 kg phân urê + 60 kg phân kali.
- Thúc lần 4 (trước khi lúa trổ 1 tuần: lúa có đòng già) nếu thấy cây lúa bị thiếu phân có thể bón thêm 20 kg phân urê + 20 kg phân kali.
* Lưu ý: có thể sử dụng phân hỗn hợp với tỷ lệ quy đổi N, P2O5, K2O tương ứng. Phun phân bón lá, kích thích sinh trưởng bổ sung khi thấy cần thiết. Tùy vào tình hình sinh trưởng cụ thể trên đồng ruộng mà có biện pháp tăng/giảm lượng phân bón cho phù hợp.
4. Phòng trừ sâu bệnh hại
Cần thường xuyên kiểm tra đồng ruộng, diệt chuột và phòng trừ sâu bệnh kịp thời. Chú ý rầy, sâu cuốn lá, sâu đục thân, bọ trĩ, bệnh bạc lá, đạo ôn, khô vằn,... Cần thực hiện biện pháp phòng trừ tổng hợp IPM như sau:
- Biện pháp canh tác: tỉa dặm mật độ phù hợp, sử dụng phân bón hợp lý.
- Biện pháp thủ công: đào hang bắt chuột bắt, ngắt bằng tay,… tiêu diệt các loại sâu.
- Biện pháp sinh học: tạo môi trường thuận lợi cho các loại sinh vật có ích (bọ ngựa, bọ rùa, chuồn chuồn,…) phát triển nhằm góp phần tiêu diệt dịch hại; ưu tiên sử dụng các loại thuốc bảo vệ thực vật sinh học, có nguồn gốc sinh học.
- Biện pháp hoá học: sử dụng thuốc bảo vệ thực vật khi thật cần thiết và cần phải theo nguyên tắc 4 đúng (đúng thuốc, đúng lúc, đúng liều lượng và đúng cách) theo hướng dẫn của cơ quan chuyên môn. Sử dụng thuốc có các hoạt chất sau trong phòng trừ một số sâu bệnh hại chính trên cây lúa như:
+ Bọ trĩ: sử dụng thuốc có hoạt chất Emamectin (Prodife’s 5.8 EC,…); Buprofezin + Imidacloprid (Babsax 300WWP,…); Buprofezin (Aplaud, Bi58 40 EC, Bassa 50 EC, Actara 25 WG,…);....
+ Sâu cuốn lá, sâu đục thân: sử dụng thuốc có hoạt chất Fipronil (Regent 800WG,…); Lambda-cyhalothrin (Karate 25EC,…); Indoxacarb (Ammate 150SC,…); Chlorfluazuron + Emamectin benzoate (Director 70EC,…);…
+ Rầy nâu: sử dụng các loại thuốc Bassa 50EC, Regent 800WP, Trebon 20ND, Mipcin 20WP, Actara 25WG,… rạch hàng lúa để phun.
+ Bệnh đạo ôn (do nấm Pyricularia oryzae gây ra): sử dụng thuốc có hoạt chất: Isoprothiolane (Fuji one 40EC,…); Tricyclazole (Trizole 75WDG, 20WP, Lúa vàng 20WP,…); Tricyclazole + Propiconazole (Filia® 525SE,…); Tricyclazole + Isoprothiolane (Bump 650WP,…); Iprobenfos (KiSaigon 10H, 50ND,…); Pycnogenol (Py Saigon 50WP,…);…
+ Bệnh khô vằn (do nấm Rhizoctonia solani gây ra): sử dụng thuốc có hoạt chất như: Validamycin (Validacin 5SL, 3SL, 5L, 5SP, Anlicin 5SP, 5SL,…); Hexaconazole (Anvil 5-10EC,…); benzimidazole (Carbendazim 50WP,…);….
5. Thu hoạch
Khi lúa chín 85% tiến hành thu hoạch lúc nắng ráo, phơi khô độ ẩm còn dưới 13,5%. Trong trường hợp thu hoạch về gặp trời mưa thì cần rải mỏng để thóc không bị nảy mầm./.